Handreiking voor een nieuwe levensstijl

Door: W. Diekstra

De mens heeft moeite met de eindigheid van het leven. Waar dieren waarschijnlijk pas worden geconfronteerd met hun sterfelijkheid op het moment dat hun dood ook daadwerkelijk aanstaande is, zijn wij mensen er ons hele leven van bewust dat er een dag komt waarop we afscheid zullen moeten nemen van dat leven. Religies proberen dat leed wat te verzachten door een leven na de dood of een nieuw leven (reïncarnatie) in het vooruitzicht te stellen. Toch willen de meeste mensen het liefst zo lang mogelijk –en eigenlijk graag nog iets langer– hun huidige leven blijven leven. Maar uiteraard niet met alle beperkingen die wij associëren met ouderdom, zoals ziekte en aftakeling.

Arts Henk de Valk laat in zijn boek ’Gezond & vitaal oud worden’ op zeer verhelderende en overtuigende wijze zien dat het vervullen van deze wens binnen ieders bereik kan liggen.

Oude volkeren geven het voorbeeld
In de afgelopen decennia is onze gemiddelde leeftijd weliswaar toegenomen, maar het aantal gezonde jaren is dat niet. De winst zit dus in jaren met ziekte. Om te laten zien dat het ook anders kan, beschrijft De Valk uitvoerig de leefstijl van vier oude, nog traditioneel levende volkeren die tot op zeer hoge leeftijd een goede gezondheid weten te behouden: de Hunza’s, de Abchaziërs, de Vilcabamba’s en de Okinawanen (zie ook zijn tweedelige artikel ’Opmerkelijk goede gezondheid bij oude volken’ dat eerder in dit tijdschrift verscheen). De belangrijkste kenmerken van de leefstijl van deze volkeren zijn:

• een sober (1.800–1.900 kcal/dag), grotendeels vegetarisch voedingspatroon met veel rauw voedsel;
• een levenshouding of religie die innnerlijke rust verschaft, weinig stress, voldoende slaap;
• een sociale structuur waarin ouderen niet worden afgeschreven en aan de zijlijn van de maatschappij worden geplaatst, maar actief blijven en worden gerespecteerd vanwege hun levenservaring.

HOOOOO
Onze gemiddelde leefstijl ziet er in veel opzichten behoorlijk anders uit en dat is volgens De Valk dan ook de belangrijkste oorzaak dat onze lichaamschemie uiteindelijk ontregeld raakt en we te maken krijgen met ziektes: ’Als je biochemie gezond is ben jij gezond. Je leefstijl bepaalt je biochemie. Je biochemie bepaalt je vitaliteit. Je leefstijl bepaalt dus je vitaliteit’. Een ontregelde biochemie zegt uiteindelijk HOOOOO, waarbij HOOOO staat voor de zes manieren waarop het lichaam uit balans kan raken: Hyperaciditeit (oververzuring), Ontsteking, Oxidatie, Overbelasting van het stress-systeem, Overbelasting van de alvleesklier en Overbelasting van darm. Deze ziekmakers zijn de veroorzakers van bekende ’volksziekten’ als hart- en vaatziekten, kanker, diabetes, dementie, depressie en osteoporose.

’Gezond & vitaal oud worden’ gaat in op de ontstaansmechanismen van ziekten en koppelt die ook aan leefstijl. Door deze ziekmakers uit te schakelen kunnen we niet alleen veel ouder worden, maar ook veel langer vitaal blijven.

Volgens De Valk brengt een gezonde leefstijl rust in het lichaam. Bij de HOOOOO-biochemie is echter totaal geen sprake van rust: het lichaam is overprikkeld en staat in alle opzichten op scherp. Hij geeft aan dat de HOOOOO-factoren een gevolg zijn van enerzijds een gebrek en anderzijds een overmaat. Gebrek aan onder andere zonlicht en buitenlucht, spiritualiteit, specifieke voedingsstoffen en beweging, tegenover een overmaat aan onder andere calorieën, vet, welvaart en milieuverontreiniging.

Met behulp van een anti-HOOOOO-leefstijl en een anti-HOOOO-dieet, die logischerwijze veel overeenkomsten vertonen met de leefstijl en voedingsgewoonten van de vier oude volkeren, kunnen alle gebreken en alle overmaat worden opgeheven. Daardoor keert de rust in het lichaam terug en kan optimale gezondheid worden bereikt. Het boek bevat een handige scorelijst waarmee de lezer snel een indruk kan krijgen van zijn of haar leefstijl en waaruit ook meteen duidelijk wordt waar verbeteringen mogelijk zijn.

Verandering is noodzakelijk
De laatste twee delen van het boek geven een groot aantal inzichten, tips, (voedings)adviezen en suppletieadviezen die de leefstijl kunnen verbeteren, niet alleen op fysiek gebied, maar ook op geestelijk en spiritueel gebied. Dat we die natuurlijke leefstijl uiteindelijk bereiken is volgens De Valk absoluut noodzakelijk: ’We moeten terug naar een natuurlijke leefstijl. Het is de enige weg. Onze westerse beschaving heeft geen betere mensen van ons gemaakt, heeft geen gelukkiger mensen van ons gemaakt en heeft geen gezondere mensen van ons gemaakt. Het is een desillusie. We gebruiken de verkregen wetenschappelijke kennis verkeerd. Dat is de essentie en de boodschap van dit boek: we moeten terug naar een natuurlijke leefstijl, met aandacht voor de essentiële waarden in het leven’.

’Gezond & vitaal oud worden’ is een prettig en zeer toegankelijk geschreven boek, vol met interessante en soms onthutsende informatie over onze westerse leefstijl en de ziekmakende gevolgen ervan. Maar tevens bevat het alle noodzakelijke informatie voor het aanbrengen van leefstijlveranderingen die kunnen leiden tot een langer en gezonder leven. Ik wil me aansluiten bij de woorden van NOC*NSF-voorzitster Erica Terpstra in het voorwoord van het boek: ’Dit boek van Henk de Valk zou echt iedereen moeten lezen die niet helemaal afhankelijk wil zijn of worden van de gezondheidszorg maar zelf de verantwoording wil nemen voor zijn gezondheid’.

(oktober 2009)